Dnia 6 lutego 2025 na stronie Rządowego Centrum Legislacji pojawił się Projekt ustawy o zmianie niektórych ustaw w związku z wprowadzaniem centralnego systemu informacji rynku energii (dalej: Projekt). Zgodnie z jego treścią, z uwagi na sygnalizowany Ministerstwu Klimatu i Środowiska brak możliwości przystosowania się części uczestników rynku do wymogów CSIRE w wyznaczonym ustawowo terminie (1 lipca 2025 r.) zaproponowano wydłużenie terminu wdrożenia.
Jak wskazuje projektodawca w treści uzasadnienia Projektu, wdrożenie nowego modelu obsługi detalicznego rynku energii elektrycznej w Polsce poprzez uruchomienie CSIRE stanowi wielkoskalowe przedsięwzięcie, w którego realizację zaangażowani są operator informacji rynku energii (dalej ,,OIRE”), operatorzy sieci dystrybucyjnej (dalej: OSD) oraz sprzedawcy energii elektrycznej (dalej ,,SE”). Zakres zmian obejmuje dostosowanie realizacji procesów rynku energii do Standardów Wymiany Informacji CSIRE określonych przez OIRE, dostosowanie systemów informatycznych OSD i SE do nowego modelu realizacji procesów i komunikacji z CSIRE, przygotowanie, w tym ujednolicenie, informacji rynku energii w celu zasilenia nimi CSIRE oraz przeprowadzenie migracji danych do CSIRE i ich aktualizację.
Zgodnie z treścią art. 2 pkt 3) Projektu, który do ustawy z dnia 20 maja 2021 r. o zmianie ustawy – Prawo energetyczne oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1093, z późn. zm.) dodaje nowy art. 20a, operatorom sieci dystrybucyjnej, do których sieci przyłączone jest mniej niż 100 000 punktów poboru energii, przyznana ma zostać możliwość wyboru terminu rozpoczęcia realizacji swoich zadań za pośrednictwem CSIRE. Jest to zatem zmiana względem obecnie przewidzianego prawem obowiązku jednoczesnego „włączenia się” wszystkich uczestników rynku w dniu 1 lipca 2025 r.
Jak wskazuje Projekt, regulacja proponuje 4 „okna czasowe” (momenty), w ramach których OSD może rozpocząć realizację zadań za pośrednictwem CSIRE: 1 lipca 2025 r., 1 października 2025 r., 1 marca 2026 r. oraz 1 lipca 2026 r. Oświadczenie to nie będzie mogło zostać odwołane. Operatorzy mają obowiązek złożyć oświadczenie o wybranym (wskazanym) przez siebie terminie wdrożenia CSIRE nie później niż miesiąc przed planowanym terminem rozpoczęcia zadań. Operatorzy, którzy nie złożą oświadczenia w jednym z ww. terminów, mają zgodnie z nowododanym art. 20b ustawy z dnia 20 maja 2021 r. o zmianie ustawy – Prawo energetyczne oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1093, z późn. zm.) wdrożyć CSIRE do dnia 19 października 2026 r. Wskazany przez OSD w oświadczeniu termin (jak i w przypadku drugim, termin 19 października 2026) wiąże działających na jego obszarze SE oraz podmioty odpowiedzialne za bilansowanie.
Wdrożenie CSIRE jest procesem, który zgodnie z art. 11zg ust. 1 Prawa energetycznego wymaga zawarcia umowy przez uczestnika rynku (OSD, SE) z OIRE. Zgodnie z art. 11za PE wymaga on również zapewnienia technicznych (informatycznych) możliwości przekazywania danych do OIRE. Jak wskazuje załącznik nr 5 do Instrukcji Ruchu i Eksploatacji Sieci Przesyłowej OIRE, wymiana informacji odbywać się ma za pośrednictwem systemu informacyjnego (informatycznego) obsługującego Protokół AS4. Zgodnie z komunikatem opublikowanym przez Polskie Sieci Elektroenergetyczne S.A., w drugiej połowie stycznia 2025 r. uruchomiono środowisko testowe, które dzięki rejestracji do 30 kwietnia 2025 r., umożliwia testy z CSIRE poprzez Portal użytkownika profesjonalnego oraz API B2B. Umożliwia ono również sprawdzenie różnych scenariuszy działania systemu, w tym wymianę danych i integrację z własnymi systemami.
Wdrożenie CSIRE, jak i inne zmiany przewidziane przez Projekt (dotyczące np. Prosumenta wirtualnego) wiążą się z obowiązkiem dostosowania Instrukcji Ruchu i Eksploatacji Sieci elektroenergetycznych OSD (dalej: IRiES). Kancelaria CWW oferuje swoje usługi operatorom zainteresowanym aktualizacją swoich IRiES zgodnie z wymogami prawa. W przypadku pytań w związku z aktualizacją IRiES, zapraszamy do kontaktu ze wspólnikiem kancelarii r. pr. Marcinem Mucharskim.
