9 maja 2025 r. skierowano do I czytania w komisjach sejmowych (Komisji do Spraw Energii, Klimatu i Aktywów Państwowych) projekt ustawy o zmianie ustawy o zapasach ropy naftowej, produktów naftowych i gazu ziemnego oraz zasadach postępowania w sytuacjach zagrożenia bezpieczeństwa paliwowego państwa i zakłóceń na rynku naftowym oraz niektórych innych ustaw (dalej jako „Projekt”). Projekt jest procedowany w celu dostosowania polskiego prawa do Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/1938 z dnia 25 października 2017 r. dotyczącego środków zapewniających bezpieczeństwo dostaw gazu ziemnego i uchylającego rozporządzenie (UE) nr 994/2010. Komisja Europejska uznała, że przepisy nowelizowanej ustawy w obecnym brzmieniu mają charakter dyskryminacyjny, zakłócający konkurencję na rynku gazu oraz nakładają nieuzasadnione obciążenia na przedsiębiorstwa funkcjonujące na polskim rynku gazu. Najważniejszą zmianą przewidywaną przez Projekt jest powierzenie utrzymywania zapasów strategicznych gazu ziemnego Rządowej Agencji Rezerw Strategicznych (dalej jako „RARS”).
Zapraszamy do zapoznania się z najważniejszymi założeniami Projektu.
Do zadań RARS zgodnie z Projektem ma należeć utrzymywanie zapasów strategicznych gazu ziemnego na terytorium RP lub za zgodą ministra właściwego do spraw gospodarki surowcami energetycznymi, na terytorium innego państwa członkowskiego UE lub EOG. Ilość zapasów ma wynosić 12,301 TWh. Uzupełnianie lub zmniejszanie zapasów w celu osiągnięcia tej wartości następuje poprzez obrót na giełdzie towarowej, rynku regulowanym, zorganizowanej platformie obrotu czy też w formie przetargów, aukcji lub zamówień publicznych.
Zapasy mają stanowić majątek Skarbu Państwa, a koszty ich tworzenia i utrzymywania mają ponosić przedsiębiorstwa zobowiązane (głównie operator systemu gazowego, operator systemu skraplania gazu ziemnego i operator systemu magazynowania), uiszczając nowo wprowadzaną opłatę, tzw. opłatę gazową.
Wysokość opłaty gazowej jest ustalana jako iloczyn jej stawki, określonej w rozporządzeniu ministra właściwego do spraw gospodarki, oraz ilości gazu ziemnego w danym miesiącu odebranej w punktach wyjścia z systemu przesyłowego gazowego wysokometanowego do systemu dystrybucyjnego gazowego oraz w punktach wyjścia z systemu przesyłowego gazowego wysokometanowego do odbiorcy końcowego, zużytej na potrzeby własne w instalacjach służących do przesyłania, dystrybucji, magazynowania lub skraplania gazu ziemnego przyłączonych do systemu przesyłowego gazowego, w danym miesiącu przez przedsiębiorstwo zobowiązane.
RARS po raz pierwszy ma stworzyć i utrzymać zapasy strategiczne gazu ziemnego w roku gazowym zaczynającym się w dniu 1 października 2025 r.
Projekt co do zasady wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, jednak omawiane wyżej przepisy wchodzą w życie w dniu 1 października 2025 r.
